|
|
In 1253 wordt Gorssel in een oorkonde voor het eerst genoemd als ‘Gerstlo’, samen met de marke Eschede. De marke is een middeleeuws collectief van grotere boeren die gezamenlijk het beheer en gebruik van hun gemeenschappelijke gronden regelden. In de loop der eeuwen groeide Gorsssel uit tot een welvarend dorp met de bijbehorende historische gebouwen die hier als leidraad voor de geschiedenis van Gorssel worden gebruikt. Tot 2005 was Gorssel zelfstandig; sindsdien maakt het deel uit van de gemeente Lochem. Tot die tijd behoorden Almen, Eefde, Epse, Harfsen, Joppe en Kring van Dorth tot de gemeente Gorssel. Per 1 januari 2011 was het aantal inwoners van Gorssel 3851. Het oudste gebouw in de Hoofdstraat is de toren van de Nederlands Hervormde Kerk, die vermoedelijk uit de 15e eeuw dateert. Het staat in ieder geval vast dat de oudste van de twee klokken in de toren in 1498 werd gegoten. Het kerkje was een laat-Gothisch gebouw met de toren aan de westkant en het koor aan de oostkant. In de bestrating van het kerkplein zijn de contouren van de fundamenten van dit oorspronkelijke kerkje aangegeven. In de loop der tijd vonden verschillende verbouwingen plaats, totdat in maart 1945 het kerkgebouw door een bombardement van de geallieerden werd verwoest. Die waren er achter gekomen dat in de kerk een radiozender van de Duitsers was geplaatst. Na de oorlog werd de toren gerestaureerd en het kerkgebouw werd in 1949 herbouwd. Tijdens de werkzaamheden vond men een grafkelder van de familie van der Capellen. Deze werd dichtgemetseld, maar een gedenksteen achter in de kerk herinnert nog aan de grafkelder. Ook Hotel De Roskam heeft een respectabele leeftijd: de herberg met dezelfde naam wordt voor het eerst genoemd in 1632. Bij die gelegenheid werd het besluit genomen om de toren ven de kerk met tien voet te verhogen. Om die beslissing te bekrachtigen werden enkele bekers wijn genuttigd. Uit de rekening van dit samenzijn blijkt dat De Roskam toen al bestond. Aan de Hoofdstraat, niet geheel toevallig naast De Roskam, staat het markante gemeentehuis van de voormalige gemeente Gorssel. Het had niet veel gescheeld of het gebouw had een dorp verderop gestaan. In 1912 had de Gorsselse gemeenteraad eigenlijk al besloten dat het nieuwe gemeentehuis in Eefde moest komen. De Gorsselse bevolking was het daarmee niet eens, en toen de bouwgrond door de toenmalige eigenaar van De Roskam gratis beschikbaar werd gesteld, werd het besluit teruggedraaid en kon er in Gorssel worden gebouwd. Het gebouw was in 1914 gereed en heeft maar liefst 22.700 gulden gekost. Aan de Joppelaan staat nog steeds een tolhuisje (zie kader) maar ook aan een zijweg, de Van der Capellenlaan, staat een bijzonder gebouwtje: het Tramhuisje. Tot de verwoesting in 1945 van de brug over het Twentekanaal bij Zutphen liep er een tramlijntje van Deventer via Zutphen naar Emmerik, waarbij ook in Gorssel een stationnetje was. Het unieke stationsgebouwtje werd in 2010 en 2011 prachtig gerestaureerd en dient thans als huisvesting van de lokale oudheidkundige vereniging De Elf marken. |
|
|
 |
|||
|
|
Vlak bij de aanlegplaats van het huidige voetveer over de IJssel stond pleisterplaats Dommerholt die al in 1469 werd vermeld. Op deze plek was ooit een doorwaadbare plaats. In die tijd was het peil van de rivier soms behoorlijk laag, men kende immers nog geen stuwen. In later jaren werden mensen die onderweg waren naar Wilp of Voorst aan de overkant, per roeiboot door een veerman overgezet. Op dezelfde plek werd in de Tweede Wereldoorlog op 12 april 1945 door Canadese troepen de IJssel overgestoken. Ondanks beschietingen van de tegenstanders begonnen de Canadese Engineers met de bouw van een pontonbrug en kon worden begonnen met de oversteek van zwaarder materieel. Hiermee werd de bevrijding van het Westen van Nederland ingezet. Een eenvoudige gedenksteen onder aan de dijk aan de Veerweg herinnert aan deze oversteek.
De goede algemene voorzieningen in Gorssel dragen bij aan een prettige leefomgeving in het dorp. Op onderstaande locaties kan de bevolking hiervoor terecht. Zie hiervoor ook 'verenigingen' en 'hulp & zorg' op deze site. Sport- en Cultureel centrum ’t Trefpunt is een ontmoetingsplek voor verenigingen en clubs uit Gorssel en omstreken. Allerlei evenementen vinden er plaats, maar ook de plaatselijke bibliotheek is er gevestigd. Aan de Hoofdstraat in Den Oldenhof, die momenteel wordt herbouwd, worden verschillende maatschappelijke en medische organisaties gehuisvest. Denk hierbij aan gezins- en ouderenzorg, medische zorg en thuiszorg. Ook aan het winkelend publiek is gedacht. In het dorpscentrum zijn diverse specialiteiten winkels en exclusieve zaken gevestigd die vele bezoekers uit de regio en het land trekken. Dit geldt ook voor Hotel De Roskam met zijn ‘landelijke chic’. Op woensdagmiddag wordt aan de Hoofdstraat de wekelijkse markt gehouden. Mede dankzij het landschappelijk schoon, zoals de uiterwaarden van de IJssel en het Achterhoekse coulissenlandschap, is Gorssel een geliefde bestemming bij de toerist. Een uitgebreid net van fietspaden via knooppunten langs onder meer een ooievaarsdorp. Ook een fiets- en voetveer over de IJssel nodigt uit tot gezonde ontspanning. Een hotel, verschillende B&B’s en campings verschaffen onderdak. Restaurants in diverse prijsklassen zorgen voor de inwendige mens. Zie ook de tab ‘Erop uit’. Gorssel is een actief en vitaal dorp. Dat uit zich o.m. in verschillende evenementen waarvan de grootste regionale en zelfs landelijke bekend-heid genieten. Een greep uit jaarlijks terugkerende evenementen:
Voor data en meer info: zie de Agenda van deze website.
|
Gezicht op de kerk van Gorssel, Marouflé
Voorjaar in 't Bosch bij 't Joppe (Gorssel), Olieverf op doek
|
|
